ca 125 testi

CA-125 Testi Nedir ?

CA-125 testi , kanınızdaki belirli proteinleri ölçen testtir. Yumurtalık kanseri bu proteinlerin nedeni olabilir, ancak başka koşullar da bu proteinlerin  kanınızda olmasına neden olabilir.

Yumurtalık kanseri tedavisine başlamak üzereyseniz, doktorunuz CA-125 testi isteyebilir. Test, tümörünüzün şimdi ve tedavinizden sonra ne kadar aktif olduğunu belirlemelerine yardımcı olacaktır. Bu, tedavinizin ne kadar iyi çalıştığına dair oldukça iyi bilgiler verecektir. Yumurtalık kanseri tedaviniz sırasında bu testi birkaç kez yaptırmanız gerekebilir.

Yumurtalık kanseri riskiniz yüksekse, doktorunuz düzenli olarak transvajinal ultrason ile birlikte CA-125 kan testi yaptırmanızı önerebilir. Yumurtalık kanseri olan kadınların %80’i veya daha fazlası yüksek CA-125 seviyelerine sahiptir.

Ama birçok istisna var. Erken evre yumurtalık kanseri olan kadınların yaklaşık yarısı normal seviyelere sahiptir.

CA-125 Testi Nasıl Yapılır ve Teste Nasıl  Hazırlanılır ?

CA-125 testi yapılırken  hastanın kan alınacağı gün herhangi bir hazırlık yapmasına gerek yoktur. Kolunuzdaki  damardan kan numunesi alınarak test yapılır.

Kolunuzdaki damara  iğne yerleştirildiği zaman hafif  ağrı veya batma, hissi hissedebilirsiniz. Kan alımı işlemi bittikten sonra  çok hafif  yanma  ve kolunuzda morluk  oluşabilir. Belli bir süre sonra bunların tamamı ortadan kaybolur. 

CA-125 Testi  Neden Yapılır?

CA-125, yumurtalık kanseri hücrelerinde diğer hücrelere göre daha fazla bulunan bir proteindir. Kanser teşhisi konmuş hastalarda da hastalığı takip etmek için  bu test istenebilir.

CA-125, doktorunuz tarafından  radyoloji, laboratuvar  ve klinik değerlendirme sonucu  yumurtalık kanserini düşündüren semptom ve ya bulguları varsa da yapılabilir.

Yumurtalık kanseri  ilk teşhis edildiğinde CA-125 düzeyi yüksekse test yararlıdır. Bu durumlarda, CA-125’in zaman içinde ölçülmesi, yumurtalık kanseri tedavisinin işe yarayıp yaramadığını belirlemek için iyi bir araçtır.

Yüksek risk altında değilseniz, doktorunuz muhtemelen sizden yumurtalık kanseri taraması için CA-125 testini yaptırmanızı istemeyecektir.  Bunun nedeni, tüm yumurtalık kanserlerinin CA-125 seviyelerinin yükselmesine neden olmamasıdır. Ayrıca yumurtalık kanseri olmadan normalden daha yüksek CA-125 seviyelerine sahip olabilirsiniz . 

Yumurtalık kanseri dışında CA-125 seviyesinin yükselmesine neden olabilecek diğer durumlar şunlardır:

Divertikülit, endometriozis, miyomlar, enflamatuar barsak hastalığı, karaciğer hastalığı, adet, pelvik inflamatuar hastalık, peritonit, gebelik, yakın zamanda ameliyat, rüptüre yumurtalık kisti.

CA-125 Testi Sonuçları

35 U/mL’nin üzerindeki bir seviye anormal kabul edilir.

Çok yüksek bir CA-125 seviyesi, doktorun araştırmak isteyeceği bir şeydir, ancak bu her zaman yumurtalık kanseriniz olduğu anlamına gelmez. Tek bir test sonucu muhtemelen o kadar da yardımcı olmayacaktır. Bir sağlık durumu veya sorununun teşhisi söz konusu olduğunda, değişen seviyeleri gösteren bir dizi sonuç daha iyidir.

Seviyeleriniz yüksekse, doktorunuz nedeni belirlemek için pelvik veya transvajinal ultrason gibi başka testler önerebilir.

Yumurtalık kanseri tedavisi görüyorsanız ve bu süre zarfında CA-125 düzeyleriniz düşüyorsa, bu genellikle tedavinizin işe yaradığı anlamına gelir. Aynı kalırlarsa veya yükselirlerse, farklı bir terapi türüne ihtiyacınız olabilir.

Yumurtalık Kanseri Nedir

Yumurtalıklar, yumurtaları depolayan ve dişi hormonları üreten, rahmin her iki tarafında birer tane olmak üzere badem büyüklüğünde organlardır. Yumurtalık kanseriniz olduğunda, yumurtalıkta kötü huylu hücreler büyümeye başlar. Vücudunuzun başka bir bölümünde başlayan kanser yumurtalıklarınıza da yayılabilir veya metastaz yapabilir, ancak bu yumurtalık kanseri olarak kabul edilmez.

Yumurtalık Kanseri  Nedeni Nedir?

Bazı şeyler – genetik veya yaşam tarzınız – yumurtalık kanserine yakalanma ihtimalinizi artırabilir, ancak bu mutlaka yakalanacağınız anlamına gelmez.

Bazı yumurtalık kanserleri, ilk olarak çok sayıda meme kanseri vakası olan ailelerde keşfedilen gen değişiklikleriyle bağlantılıdır . Bu mutasyonlar BRCA1 ( meme kanseri geni 1) ve BRCA2 ( meme kanseri geni 2) olarak adlandırılır.

Aileniz Doğu Avrupa’dan geldiyse veya Aşkenazi Yahudi atalarınız varsa, BRCA mutasyonlarından birine sahip olma olasılığınız daha yüksektir.

Yumurtalık kanseri riskinizi artıran başka bir gen mutasyonu grubu, kalıtsal polip dışı kolorektal kanser veya HNPCC olarak da adlandırılan Lynch sendromuna neden olan mutasyondur.

Yakın akrabalarınızdan birinde (büyükanne, anne, kız kardeş, kız) yumurtalık kanseri var ise, kanseri genetik bir mutasyonla bağlantılı olmasa bile sizin de riskiniz artar. Ailenizde meme kanseri, kolon kanseri , rahim kanseri veya rektum kanseri öyküsü varsa da riskiniz artar.

Melanom veya rahim ağzı kanseri gibi başka bir kanser türünüz varsa riskiniz daha yüksektir.

Yumurtalık kanseri riskinizi artırabilecek diğer durumlar şunlardır:

 40 yaşından küçük çok az kadın hastalığa yakalanır. Çoğu kadın menopozdan sonra yumurtalık kanserine yakalanır.

Obezite _ Vücut kitle indeksiniz (BMI) 30 veya daha yüksekse, bazı araştırmalar riskinizin artabileceğini gösteriyor, ancak bu çalışmalar sonuçsuz.

Hormon replasman tedavisi . Sonuçsuz olsa da, bazı araştırmalar menopozdan sonra östrojen kullanmanın riskinizi artırdığını öne sürüyor.

Yumurtalık kanserine yakalanma şansınız aynı zamanda üreme geçmişinizden de etkilenir: adetinizin ne zaman başlayıp bittiği, çocuk sahibi olup olmadığınız ve ilgili konular. Aşağıdaki durumlarda yumurtalık kanserine yakalanma olasılığınız daha yüksektir:

Hiç doğum yapmamak, ilk çocuğu 30 yaşından sonra doğurmak, adet dönemi  12 yaşından önce başladıysa, 50 yaşından sonra menopoza girmek , hiç doğum kontrol hapı almamak

Yumurtalık kanseri riskinizi artırabilecek diğer durumlar şunlardır:

Sigara içmek , polikistik over sendromu (PCOS), endokrin sisteminizde yumurtalıkların büyümesine neden olan bir problem, progesteron olmadan uzun süre yüksek dozda östrojen almak, endometriozis öyküsü , 

Bu risk faktörlerinden herhangi biri sizin için geçerliyse, kan testleri ve pelvik görüntüleme gibi erken tarama seçenekleri hakkında doktorunuzla konuşun.

Yumurtalık Kanseri Önlenebilir mi ?

Kadın üreme sistemindeki diğer kanserlerden daha hızlı yayılır ve tespit edilmesi zordur.

Yumurtalık kanserinin spesifik nedenleri hakkında çok az şey bilindiğinden , bunu önlemenin uzun bir  listesi yoktur.

Aile geçmişiniz daha yüksek bir riske işaret ediyorsa, doktorunuz durumunuzu en iyi nasıl yöneteceğinize karar vermenize yardımcı olabilir. Seçenekler arasında genetik testler ve danışmanlık yer alır. Riskiniz yüksekse önlem olarak yumurtalıklarınızı aldırmaya karar verebilirsiniz. Bu ameliyata profilaktik ooferektomi denir.

Yağ oranı düşük bir diyet  yumurtalık kanseri riskinizi azaltabilir ve genel olarak egzersiz yapmak ve sağlıklı kiloyu korumak birçok hastalık riskinizi azaltabilir.

Yumurtalık kanseri olasılığınızı azaltabilecek diğer durumlar şunlardır:

Emzirme, hamileliği önlemek için tüp ligasyonu (“tüplerinizin bağlanması” olarak da bilinir), hormonal doğum kontrolü almak, günlük aspirin kullanımı (ancak bunu başka bir tıbbi nedenden dolayı yapmıyorsanız, sadece yumurtalık kanserini önlemek için başlamamalısınız), histerektomi (rahim ve serviksin alınması ameliyatı )

 

 

Yorumlar

Görüşlerinizi bildiriniz.